Update
Beste lezers,
Welkom bij Pensioenrecht Updates, jaargang 5, editie 4. Daarin vindt u een overzicht van 17 in april 2022 gepubliceerde uitspraken over pensioen. U kunt hier klikken om de pdf vanaf de website te downloaden.
Pensioenrechtspraak voor u geselecteerd
In de Pensioenrecht Updates vindt u een selectie van de belangrijkste rechtspraak over de arbeidsvoorwaarde pensioen. Op die manier bent u altijd op de hoogte van relevante rechtspraak over pensioen.
Uitspraken van de maand
Uitblijven indexatie bij PMT is geen schending Europees eigendomsrecht (PR 2022-0087)
Deze maand oordeelde de rechtbank dat pensioenfonds PMT niet in strijd handelde met het Europees eigendomsrecht door niet volledig te indexeren. Volgens pensioengerechtigden was de uitblijvende indexatie in strijd met het Europees eigendomsrecht uit het EU Handvest. De rechtbank oordeelt dat PMT slechts de mogelijkheid kent van voorwaardelijke verhoging. Zolang niet aan die voorwaarde (dekkingsgraad) is voldaan, bestaat er voor PMT geen verplichting om de pensioenuitkering van gepensioneerden te verhogen. Een onzeker uitzicht tot waardevermeerdering is geen eigendomsrecht, aldus de rechtbank. Aan de voorwaarden voor beperking van het eigendomsrecht is voldaan (ECLI:NL:RBDHA:2022:3851).
NB Het Europees eigendomsrecht uit het EU Handvest wordt ook genoemd als juridische belemmering voor het invaren en de stelseltransitie bij de Wet toekomst pensioenen. Het wetsvoorstel gaat ervan uit dat dit risico beperkt is.
Werkgever moet voorwaardelijke indexatie volledig indexeren door bindende toezegging over ambitie gekoppeld aan bedrijfseconomische situatie (PR 2022-0089 en PR 2022-0090)
Deze maand veel indexatiezaken. Zo waren er twee nagenoeg gelijke zaken waarin de werkgever verplicht werd tot volledige indexatie ondanks een voorwaardelijke indexatie. De rechtbank oordeelde dat de werkgever een bindende toezegging had gedaan door aan te geven dat de ambitie was gekoppeld aan de bedrijfseconomische situatie. Die stond volledige indexatie toe. Het ging om de uitleg van een addendum over de indexatie van de pensioenregeling van een oud-directeur en een adjunct-directeur. Het addendum hield in dat afhankelijk van de ambitie van Donatus jaarlijks een toeslag wordt verleend met een ambitie van maximaal 4%. Het pensioen is van 2006 t/m 2020 steeds maximaal geïndexeerd. Vanaf 2021 wilde Donatus minder indexeren. De kantonrechter constateert dat sprake is van voorwaardelijke indexatie en dat de afspraak conform de Haviltexnorm moet worden uitgelegd. Op vragen van de werknemer over de term ambitie, heeft Donatus gereageerd dat de ambitie niet afhankelijk is van de veranderende inzichten van de directeur, maar betrekking heeft op een eventuele slechte bedrijfseconomische situatie van Donatus. Na deze verduidelijking is de werknemer pas akkoord gegaan met het addendum. Hiermee heeft Donatus een bindende toezegging gedaan om te indexeren op basis van het hoogste indexcijfer, tenzij er sprake is van een slechte bedrijfseconomische situatie bij Donatus (ECLI:NL:RBOBR:2022:1494 en 1495).
Uitgangspunt is dat er bij voorwaardelijke indexatie geen verplichting is voor werkgevers tot volledige indexatie, zo oordeelde het Hof Amsterdam eveneens deze maand. Volgens het hof was de consistentie-eis niet gericht tot werkgevers, zie ECLI:NL:GHAMS:2022:933, PR 2022-0091.
Nieuwe partner moet als erfgenaam ouderdomspensioen verevenen (PR 2022-0099)
Zoals vrijwel iedere maand waren er diverse zaken over echtscheiding en pensioen. Uit een uitspraak van het Hof Den Bosch blijkt dat een nieuwe partner als erfgenaam gehouden kan zijn om het ouderdomspensioen van haar overleden partner te verevenen omdat dit nog niet was gebeurd. De ex-echtgenoot had tijdens zijn huwelijk pensioenrechten opgebouwd. Dit pensioen was niet verevend. Na het overlijden van de ex-echtgenoot oordeelt het hof dat zijn nieuwe, geregistreerd partner alsnog de vereveningsvordering dient te voldoen. Er is geen sprake van rechtsverwerking. Evenmin mocht zij er, gelet op de doelstelling van de WVPS, gerechtvaardigd op vertrouwen dat het gehele pensioen aan haar toe zou komen (ECLI:NL:GHSHE:2022:925).
Uitspraken, vragen of opmerkingen zijn welkom
De redactie ontvangt graag niet op rechtspraak.nl gepubliceerde uitspraken en vragen of opmerkingen over deze nieuwsbrief. U kunt mailen naar pr-updates@budh.nl.
Tot de volgende update.
Mark Heemskerk
Hoogleraar pensioenrecht Radboud Universiteit Nijmegen
Advocaat-partner held (www.heldlaw.nl)
Raadsheer-plaatsvervanger Hof Den Bosch
e-mail: mark@heldlaw.nl / m.heemskerk@jur.ru.nl
Hof
- Gerechtshof Amsterdam Kern van het geschil is de vraag of de werkgever de pensioenovereenkomst heeft geschonden door het pensioen van de (voormalig) werknemers onvoldoende te indexeren. Het hof oordeelt dat de werkgever niet tekort is geschoten in de nakoming van de pensioenovereenkomst. Er is voldoende geïndexeerd. De consistentie-eis is gericht tot de verzekeraar. 29-03-2022
- Gerechtshof Amsterdam Geschil tussen Uber en FNV over de vraag of de taxichauffeurs een arbeidsovereenkomst hebben. De hoofdzaak gaat er in de kern om of Uber gehouden is de uit de Cao Taxivervoer voortvloeiende verplichtingen jegens met de Uberapp werkende taxichauffeurs, waaronder de taxichauffeurs, na te leven. In deze procedure wijst het hof de vordering van een aantal taxichauffeurs tot voeging aan de zijde van Uber toe. De vordering van het Bedrijfstakpensioenfonds voor het Beroepsvervoer over de Weg tot voeging of tussenkomst wordt afgewezen. Pensioenfonds Vervoer heeft volgens het hof onvoldoende belang bij voeging en tussenkomst. Er is aan de zijde van Pensioenfonds Vervoer geen sprake van nadelige gevolgen van de uitkomst van de procedure tussen Uber en FNV. 22-03-2022
- Gerechtshof 's-Hertogenbosch De ex-echtgenoot heeft tijdens zijn huwelijk pensioenrechten opgebouwd. Dit pensioen is niet verevend. De ex-echtgenoot is inmiddels overleden. Het hof oordeelt dat zijn nieuwe, geregistreerd partner alsnog de vereveningsvordering van geïntimeerde dient te voldoen. Er is geen sprake van rechtsverwerking. Evenmin mocht zij er, gelet op de doelstelling van de WVPS, gerechtvaardigd op vertrouwen dat het gehele pensioen aan haar toe zou komen. 22-03-2022
- Gerechtshof Den Haag Werknemer is in dienst geweest op basis van vijf opvolgende arbeidsovereenkomsten van één jaar. Werkgever heeft na een kusincident werknemer op staande voet ontslagen. De gemachtigde van werknemer heeft de nietigheid van het ontslag ingeroepen. In de voorwaardelijke ontbindingsprocedure is na getuigenverhoor gebleken dat hij valselijk is beschuldigd. Werkgever handelt niet als goed werkgever door dienstverband van de inmiddels zieke werknemer niet – voor onbepaalde tijd – te verlengen. Werkgever wordt veroordeeld tot betaling van schadevergoeding ter hoogte van € 6.298 bruto. De schade omvat naast inkomensschade ook pensioenschade. 04-05-2017
Rechtbank
- Rechtbank Den Haag Geschil over vraag of het niet indexeren door pensioenfonds PMT in strijd is met het eigendomsrecht uit het EU Handvest. De rechtbank oordeelt dat dit niet het geval is. PMT kent (en kende) slechts de mogelijkheid tot voorwaardelijke verhoging. Zolang niet aan die voorwaarde (dekkingsgraad) is voldaan, bestaat er voor PMT geen verplichting om de pensioenuitkering van gepensioneerden te verhogen. Een onzeker uitzicht tot waardevermeerdering is geen eigendomsrecht. 26-04-2022
- Rechtbank Limburg Eiser vordert voeging van de zaak tegen het ABP met een al aanhangige pensioenzaak tegen de gemeente Almelo. De kantonrechter oordeelt dat de al aanhangige zaak niet is aangebracht bij de kantonrechter te Almelo maar bij een andere kamer dan kanton. Op grond van artikel 216 Pensioenwet is de kantonrechter exclusief bevoegd in pensioengeschillen. Uitgangspunt is dat verwijzing wegens litispendentie of connexiteit er niet toe mag leiden dat een aardvordering terechtkomt bij een niet-kantonrechter. De incidentele vordering zal derhalve worden afgewezen. 20-04-2022
- Rechtbank Gelderland Het huwelijk van partijen is ontbonden in de periode na het arrest Boon/van Loon en voorafgaand aan de WVPS. Daarom zijn de regels van Boon/Van Loon van toepassing. Verrekening van pensioen heeft niet plaatsgevonden. Eiseres verzoekt om brutobedragen per jaar op basis van e-mails van Achmea Pensioenservices en een brief van het pensioenfonds. De rechtbank wijst de vorderingen af. Uit de e-mail blijkt niet hoe de bedragen tot stand zijn gekomen, of de bedragen aan eiser of aan beiden toekomen. Daarnaast staat in de e-mail verevend ouderdomspensioen, hetgeen lijkt te duiden op de niet toepasselijke WVPS. De vordering tot betaling van een maandelijks brutobedrag wijst de rechtbank af. Gedaagde mocht er gelet op gemaakte afspraken gerechtvaardigd op vertrouwen dat hij door de betaling van een eenmalige geldsom het voor en tijdens het huwelijk opgebouwde pensioen kan verrekenen. 06-04-2022
- Rechtbank Gelderland Dit geschil gaat over de gedeeltelijke verdeling van de huwelijksgoederengemeenschap na echtscheiding. De rechtbank neemt diverse beslissingen over vermogensbestanddelen. De vordering om het opgebouwd pensioen niet te verevenen wordt afgewezen. Op grond van de WVPS heeft de andere echtgenoot recht op pensioenverevening. Daarvan is niet afgeweken bij huwelijkse voorwaarden of schriftelijke overeenkomst. 06-04-2022
- Rechtbank Rotterdam Arbeidsrechtelijk geschil. De werkneemster verzoekt na ziekte ontbinding. De kantonrechter oordeelt dat Careyn nadat zij werkneemster op weinig fraaie wijze en in strijd met het goed werkgeverschap uit haar functie had gezet, zich ook daarna geen goed werkgever heeft betoond, meer bepaald door jegens werkneemster de re-integratieverplichtingen in het eerste ziektejaar te verzaken, onvoldoende zorg te betrachten bij de ‘doorstart’ van werkneemster als [naam functie 2] en daarna, hoewel haar een loonsanctie was opgelegd, onvoldoende initiatieven te ontplooien om werkneemster in het kader van het tweede spoor aan een functie bij een derde te helpen. Hij ontbindt de arbeidsovereenkomst en kent een transitievergoeding toe. Daarnaast kent hij € 35.000 toe aan billijke vergoeding wegens ernstig verwijtbaar handelen van de werkgever. Ook kent hij een vergoeding toe van de advocaatkosten van werkneemster op grond van goed werkgeverschap. 01-04-2022
- Rechtbank Oost-Brabant Geschil over de uitleg van een addendum over de indexatie van de pensioenregeling van oud-directeur. Het addendum hield in dat afhankelijk van de ambitie van Donatus jaarlijks een toeslag wordt verleend met een ambitie van maximaal 4%. Het pensioen is van 2006 t/m 2020 steeds maximaal geïndexeerd. Vanaf 2021 wil Donatus minder indexeren. De kantonrechter constateert dat sprake is van voorwaardelijke indexatie en dat de afspraak conform de Haviltexnorm moet worden uitgelegd. Op vragen van de werknemer over de term ambitie, heeft Donatus gereageerd dat de ambitie niet afhankelijk is van de veranderende inzichten van de directeur, maar betrekking heeft op een eventuele slechte bedrijfseconomische situatie van Donatus. Na deze verduidelijking is werknemer pas akkoord gegaan met het addendum. Hiermee heeft Donatus een bindende toezegging gedaan om te indexeren op basis van het hoogste indexcijfer, tenzij er sprake is van een slechte bedrijfseconomische situatie bij Donatus. 31-03-2022
- Rechtbank Oost-Brabant Geschil over de uitleg van een addendum over de indexatie van de pensioenregeling van oud adjunct-directeur. Het addendum hield in dat afhankelijk van de ambitie van Donatus jaarlijks een toeslag wordt verleend met een ambitie van maximaal 4%. Het pensioen is van 2006 t/m 2020 steeds maximaal geïndexeerd. Vanaf 2021 wil Donatus minder indexeren. De kantonrechter constateert dat sprake is van voorwaardelijke indexatie en dat de afspraak conform de Haviltexnorm moet worden uitgelegd. Op vragen van de werknemer over de term ambitie, heeft Donatus gereageerd dat de ambitie niet afhankelijk is van de veranderende inzichten van de directeur, maar betrekking heeft op een eventuele slechte bedrijfseconomische situatie van Donatus. Na deze verduidelijking is werknemer pas akkoord gegaan met het addendum. Hiermee heeft Donatus een bindende toezegging gedaan om te indexeren op basis van het hoogste indexcijfer, tenzij er sprake is van een slechte bedrijfseconomische situatie bij Donatus. 31-03-2022
- Rechtbank Midden-Nederland Werknemer met nuluren-oproepovereenkomst wordt ziek. De Cao evenementen en horecabeveiliging is van toepassing verklaard. Werknemer vordert loon en doet een beroep op het rechtsvermoeden ten aanzien van het aantal uren met een referteperiode van zes maanden. De kantonrechter past het rechtsvermoeden toe met een referteperiode van drie maanden. Hij verklaart voor recht dat tussen partijen op 1 augustus 2019 een arbeidsovereenkomst voor onbetaalde tijd gold en deze arbeidsovereenkomst ten tijde van 13 augustus 2020 een omvang van 23,23 uur per week had. De gevorderde veroordeling van werkgeefster om over te gaan tot afstorting van pensioenpremies, ligt besloten in de veroordeling om het loon door te betalen en wordt daarom niet zelfstandig toegewezen. De wettelijke verhoging en de wettelijke rente over het werknemersgedeelte van de pensioenpremie wordt afgewezen. 09-03-2022
- Rechtbank Amsterdam Bedrijfsovername VI door United Sports Innovators (USI) van WPG uitgevers. De koopovereenkomst is gesloten op 16 juli 2019 met effectieve datum 1 januari 2019. De aandelen zijn op 25 juli 2019 geleverd. Bij voorafgaande onderhandelingen is een locked box-balans opgesteld per 30 juni 2018. Na de overname hebben partijen over en weer vorderingen op elkaar. De rechtbank legt de koopovereenkomst uit en beslist over de verschillende punten. Ten aanzien van de inkomensaanvullingsverzekering en de pensioenkosten beslist de rechtbank dat de kosten daarvan door VI vergoed moeten worden. De rechtbank verrekent de vorderingen en veroordeelt WPG in overwegende mate tot betaling. 02-03-2022
Centrale Raad van Beroep
Antillen
- Gerecht in eerste aanleg van Curaçao Partijen zijn voormalig echtgenoten. De ontbonden huwelijksgemeenschap is nog niet verdeeld. Ex-echtgenote vordert in kort geding uitbetaling 50% pensioenuitkering van haar voormalig echtgenoot. Het gerecht wijst die vordering af. Ze heeft geen spoedeisend belang en partiële verdeling is niet mogelijk. 11-02-2022
- Gerecht in eerste aanleg van Curaçao Werknemer claimt dat werkgeefster te weinig pensioenpremies heeft afgedragen. Het gerecht oordeelt op basis van de stukken dat de werkgeefster de contractueel overeengekomen premies heeft afgedragen. 07-02-2022
- Gemeenschappelijk Hof van Justitie van Aruba, Curaçao, Sint Maarten en van Bonaire, Sint Eustatius en Saba Kern van het geschil is de verdeling van de door de man opgebouwde pensioenrechten ruim na echtscheiding. In het echtscheidingsconvenant uit 1987 staat dat ondanks de uitsluiting van gemeenschap in de huwelijkse voorwaarden een beperkte gemeenschap is ontstaan ten aanzien van de door de man opgebouwde pensioenrechten en dat de man zich verplicht de tijdens huwelijk opgebouwde pensioenrechten in onderling overleg met de vrouw te delen. De man is in 2007 gepensioneerd op 60-jarige leeftijd. De relevante pensioenen zijn in 2012 tot uitbetaling gekomen. De vrouw wijst er in 2015 op dat de pensioenrechten nog niet zijn verdeeld. Het gerecht oordeelt dat geen sprake is van verjaring en verdeelt het pensioen, met inachtneming van het tijdens het huwelijk opgebouwde gedeelte. 30-11-2021