Naar boven ↑

Update

Nummer 2, 2022
Uitspraken van 23-02-2022 tot 25-03-2022
Redactie: Prof. mr. drs. M. Heemskerk.

Beste lezers,

Welkom bij Pensioenrecht Updates, jaargang 5, editie 2. Daarin vindt u een overzicht van negentien in februari 2022 gepubliceerde uitspraken over pensioen. U kunt hier klikken om de pdf vanaf de website te downloaden.

Pensioenrechtspraak voor u geselecteerd
In de Pensioenrecht Updates vindt u een selectie van de belangrijkste rechtspraak over de arbeidsvoorwaarde pensioen. Op die manier bent u altijd op de hoogte van relevante rechtspraak over pensioen. 

Uitspraken van de maand 

Hoge Raad: hof heeft bij veroordeling ASR tot nakoming onvoorwaardelijke indexatie pensioenovereenkomst de grondslag onvoldoende inzichtelijk gemaakt en verjaringsverweer onvoldoende besproken
Dit is de cassatiezaak van het arrest van het Hof Den Haag over de wijziging van onvoorwaardelijke indexatie naar voorwaardelijke indexatie in relatie tot het aantastverbod van artikel 20 Pensioenwet (ECLI:NL:GHDHA:2020:25, PR 2022-0024). De Hoge Raad oordeelt niet over die indexatiewijziging door werkgever maar over de verhouding tussen verzekeraar ASR en werknemer. Vraag is of verweerder, sinds 1987 in dienst bij (rechtsvoorgangsters van) Allianz, vanaf 1 januari 2013 jegens de oude pensioenuitvoerder ASR recht heeft op nakoming van zijn pensioenovereenkomst in de vorm van indexatie van de pensioenaanspraken die hij krachtens de aanvankelijke pensioentoezegging aan hem van Allianz tot 2001 heeft opgebouwd bij (de rechtsvoorgangster van) ASR. Het hof honoreerde het beroep van verweerder op artikel 20 Pw. Daarom dienen de door verweerder bij ASR opgebouwde pensioenaanspraken onvoorwaardelijk te worden geïndexeerd volgens de indexatiemaatstaf van artikel 16 AMEV-pensioenreglement en is zowel Allianz als ASR veroordeeld tot nakoming van de pensioenovereenkomst in deze zin van gestand doen van onvoorwaardelijke indexering, te financieren door Allianz. De Hoge Raad oordeelt dat het hof onvoldoende inzichtelijk heeft gemaakt of een grondslag aanwezig is voor de gehoudenheid van ASR tot indexering van de tot 1 januari 2001 opgebouwde pensioenaanspraken, en zo ja welke. Het middel klaagt verder terecht dat het hof het beroep van ASR op verjaring van de vordering van werknemer niet of niet toereikend gemotiveerd heeft verworpen (ECLI:NL:HR:2022:162, PR 2022-0050).

Opzegging UVO onredelijk want indexatieschade werknemer was voorzienbaar
Deze maand opnieuw een waarschuwing voor werkgevers die hun uitvoeringsovereenkomst beëindigen om rekening te houden met de gevolgen daarvan voor de indexatie van pensioenuitkeringen van (ex-)werknemers. Het hof oordeelde dat het voor de werkgever voorzienbaar was dat er door het niet verlengen van de UVO 2011 geen indexeringen meer zouden plaatsvinden op het ingegane pensioen van werknemer. Voorzienbaar was dat werknemer daardoor wezenlijke schade zou lijden. Van werkgever mocht worden verlangd zodanige afspraken te maken met Zwitserleven over toekomstige toevoegingen aan de bestemmingsreserve, waaronder een vervanging voor de niet meer te verlenen kwantumkorting en de volledige winstdeling en zonder afroming door administratiekosten, dat het ingegane pensioen van werknemer met ingang van 1 januari 2016 in dezelfde mate, respectievelijk met dezelfde consistentie als bedoeld in artikel 95 Pw, zou kunnen worden geïndexeerd, alsof werkgever de eindloonregeling met ingang van die datum voor al zijn werknemers onder dezelfde voorwaarden als in de jaren voor 2016 zou hebben voortgezet bij Zwitserleven. Het hof oordeelde dat de werkgever niet  had gehandeld conform de eisen van redelijkheid en billijkheid (ECLI:NL:GHDHA:2022:16, PR 2022-0057).

Geen schending informatieplicht door pensioenfonds bij wijzigen omrekenfactoren
Deze maand oordeelde het Hof Amsterdam dat het pensioenfonds een deelnemer niet persoonlijk hoefde te wijzen op aanpassingen in de omrekenfactoren. Een latere ingangsdatum van het pensioen betekende door de gewijzigde omrekenfactoren een lager ouderdomspensioen. De vraag die partijen verdeeld hield, was of het Pensioenfonds gehouden was om de deelnemer rond december 2016 er expliciet op te wijzen dat de omrekenfactoren per 1 juli 2017 zouden veranderen waardoor het voor hem voordelig was zijn ouderdomspensioen eerder te laten ingaan dan 1 juli 2017. Het pensioenfonds bestreed dat en wees onder meer op informatie, nieuwsflitsen en de pensioenplanner. Het hof oordeelde dat het pensioenfonds de informatie- c.q. zorgplicht niet had geschonden (ECLI:NL:GHAMS:2022:378, PR 2022-0048). 

NB Pensioenuitvoerders laveren tussen informeren en het vanuit de Wft riskantere adviseren. Het conceptwetsvoorstel WTP introduceert de nieuwe open norm van keuzebegeleiding (art. 48a). 

Deelnemers wilden afkopen omdat de Pensioenwet niet voor hem gold
In de categorie spraakmakende uitgangspunten: twee uitspraken van deelnemers die hun pensioen wilden laten afkopen zonder dat sprake was van een klein pensioen. De deelnemers vonden dat de Pensioenwet niet voor hen gold. De rechtbank maakte daar terecht gehakt van (ECLI:NL:RBMNE:2022:241, PR 2022-0054 en ECLI:NL:RBMNE:2022:242, PR 2022-0053): ‘De kantonrechter is het niet met eiser eens dat de Pensioenwet niet voor hem geldt. In de democratische rechtsstaat Nederland zijn mensen verkozen om wetten te maken. Zij zitten in de Staten-Generaal. De Pensioenwet is vastgesteld door de regering en de Staten-Generaal gezamenlijk. Aan deze wet heeft een pensioenuitvoerder zich dan ook te houden. De Pensioenwet is dus geen bedrijfsbeleid en de vrijheid om te contracteren wordt aangevuld door de wet.’ 

Ook bijzonder: in een van deze zaken was het kort geding aangespannen maar verscheen de eiser niet op de zitting.

Uitspraken, vragen of opmerkingen zijn welkom
De redactie ontvangt graag niet op rechtspraak.nl gepubliceerde uitspraken en vragen of opmerkingen over deze nieuwsbrief. U kunt mailen naar pr-updates@budh.nl.

Tot de volgende update.

Mark Heemskerk

Hoogleraar pensioenrecht Radboud Universiteit Nijmegen
Advocaat-partner held (www.heldlaw.nl
Raadsheer-plaatsvervanger Hof Den Bosch

e-mail: mark@heldlaw.nl / m.heemskerk@jur.ru.nl

Hoge Raad

Hof

Rechtbank

Raad van State

Centrale Raad van Beroep

Antillen